Quan hệ Nga - Iran: Vẫn bằng lòng dù không bằng mặt PDF. In
Thứ năm, 29 Tháng 4 2010 19:34

 

Tổng thống Nga Dmitry Medvedev ngày 26/4 đã có một tuyên bố được coi là gay gắt nhất từ trước tới nay đối với Iran, khi cáo buộc Tehran "đang hành xử vô trách nhiệm” trong giải quyết các tranh cãi liên quan chương trình hạt nhân của nước này.

Đây không phải là lần đầu tiên người đứng đầu Điện Cremli đưa ra những phát biểu cứng rắn như vậy, gây sự chú ý của cộng đồng quốc tế, đặc biệt trong bối cảnh Mỹ đang tìm cách đưa ra một nghị quyết mới chống Iran. Dư luận đặt câu hỏi điều gì đang diễn ra trong quan hệ giữa hai đồng minh này, và liệu vấn đề sẽ được đẩy đi xa tới đâu?

Tìm nguyên nhân

Trả lời phỏng vấn báo chí trước chuyến thăm Đan Mạch, ngày 26/4, Tổng thống Medvedev đã thẳng thừng tuyên bố "Iran vẫn chưa thể hiện sự kiềm chế cần thiết và đang hành xử tương đối vô trách nhiệm. Điều này rõ ràng là một thực tế đáng buồn. Do đó, nếu thực trạng này tiếp diễn, chúng tôi không thể loại trừ bất cứ điều gì kể cả các lệnh trừng phạt".

Đây được coi là một trong những lời chỉ trích gay gắt nhất mà Moscow dành cho Iran, được đưa ra chỉ chưa đầy hai tuần sau khi lập trường tương tự được ông Medvedev khẳng định sau Hội nghị về an ninh hạt nhân toàn cầu vừa được Tổng thống Mỹ B.Obama chủ trì ở New York.

Cùng thời điểm này, Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Lavrov cũng cảnh báo "những hậu quả nghiêm trọng" sẽ xảy ra nếu Tehran vẫn giữ nguyên lập trường cũ về vấn đề hạt nhân.


Nga phải tìm cách tránh căng thẳng với Iran, đồng thời tránh đối đầu với phương Tây

Theo giới phân tích, có thể có 3 lý do giải thích cho sự "quay lưng" gần đây của Nga với Iran.

Thứ nhất là Nga muốn và cần phải duy trì mối quan hệ tốt đẹp với Mỹ, vì điều này phục vụ cho lợi ích chiến lược của Nga. Trong tổng thể mối quan hệ song phương, được từng bước cải thiện kể từ khi ông Obama bước chân vào Nhà Trắng, Nga không muốn để vấn đề hạt nhân của Iran làm tổn hại bầu không khí tích cực vừa mới tạo dựng. Vì vậy thái độ căng thẳng với Iran là điều dễ hiểu.

Thứ hai, bản thân Nga cũng muốn giải quyết các căng thẳng do vấn đề hạt nhân của Iran, song lại không muốn hoàn toàn đi theo hướng của Mỹ và phương Tây thường nghiêng về các biện pháp cấm vận hà khắc. Cứng rắn với Iran là Nga muốn gây sức ép buộc Iran phải chừng nào nhượng bộ, nhằm tránh để Nga rơi vào thế "tiến thoái lưỡng nan" nếu phải lựa chọn sẽ làm mất lòng phương Tây hay chịu rạn nứt với Iran.

Thứ ba, đó là những yếu tố bất đồng vốn đã tồn tại trong quan hệ hai nước. Iran vốn không hài lòng với các lập trường không nhất quán của Nga trong vấn đề hạt nhân. Bên cạnh đó, hai nước cũng có những va chạm liên quan một số vấn đề khác, như việc nhiều lần trì hoãn hoàn thiện dự án nhà máy điện nguyên tử ở Busher mà Nga giúp Iran xây dựng, hay việc Nga trì hoãn việc chuyển giao cá tên lửa phòng không S-300 cho Iran...

Iran có chịu nhượng bộ?

Từ trước tới nay, Iran luôn coi Nga là chỗ dựa vững chắc chống lại sự cấm vận của phương Tây, song những tuyên bố gần đây của Moscow rõ ràng đã gây sức ép lớn cho nước cộng hoà Hồi giáo này.

Tuy nhiên, cần phải nhớ rằng, Nhà nước Iran luôn coi việc phát triển công nghệ hạt nhân và sử dụng năng lượng hạt nhân vào mục đích hoà bình là chiến lược phát triển đất nước, đồng thời cũng là niềm tự hào dân tộc, là yếu tố giúp Iran vươn lên giành vị thế cường quốc khu vực.

Chính vì vậy, hy vọng Iran sẽ chấp nhận nhượng bộ trước các sức ép là điều khó xảy ra.

Có một thực tế rằng, từ xưa tới nay, ngay cả trong các trường hợp phải đối mặt với các nguy cơ hay mối đe doạ nghiêm trọng từ phía Mỹ, Iran cũng không bao giờ chịu thay đổi lập trường về vấn đề hạt nhân. Và trong trường hợp hiện nay cũng vậy, Nga cũng không thể dễ dàng ép buộc Iran thay đổi lập trường hoàn toàn.

Bằng chứng là gần đây, khi Washington nỗ lực tìm kiếm một nghị quyết trừng phạt mới, Tehran cũng đã có hàng loạt động thái "diễu võ giương oai", như công bố đã phát triển được loại máy ly tâm thế hệ thứ 3; tổ chức hội nghị hạt nhân ở trong nước để đối chọi hội nghị do Tổng thống Obama chủ trì ở New York; tổ chức hàng loạt cuộc diễn tập quân sự quy mô lớn ở Vịnh Pécxích và eo biển Hormuz, trong đó đã thử thành công loại chiến hạm "siêu tốc" tàng hình hay chuẩn bị cho ra mắt máy bay không người lái tự chế tạo, có khả năng thực hiện các vụ không kích v.v..

Quan hệ Nga - Iran sẽ đi tới đâu?

Có thể thấy những bất đồng liên quan đến chương trình hạt nhân của Iran đã khiến quan hệ giữa Nga với nước này trở nên căng thẳng, khiến dư luận đặt câu hỏi tình hình hiện nay sẽ bị đẩy xa tới đâu? Liệu mối quan hệ giữa hai nước đồng minh này có bị đổ vỡ?

Theo giới phân tích quốc tế, trên thực tế, Nga về cơ bản không hề thay đổi lập trường của mình đối với vấn đề hạt nhân của Iran, mà về tổng thể vẫn theo đuổi chủ trương "cạnh tranh và hợp tác".

Nga đã thừa nhận quyền của Iran được sử dụng công nghệ hạt nhân vì mục đích hoà bình, song yêu cầu chương trình hạt nhân của Tehran phải được đặt dưới sự giám sát của cộng đồng quốc tế. Nói cách khác là Iran phải bảo đảm một cách có thể kiểm chứng rằng nước này không phát triển công nghệ hạt nhân để chế tạo vũ khí huỷ diệt.

Các nhà phân tích cho rằng, ngoại trừ trường hợp Iran chấp nhận thoả hiệp và hợp tác đầy đủ với cộng đồng quốc tế, nếu không Moscow sẽ tiếp tục duy trì lập trường cứng rắn như gần đây để phục vụ các lợi ích quốc gia riêng, đặc biệt là khi Nga cần giữ mối quan hệ hợp tác với Washington để có thể tạo thành hai cực cân bằng trong các vấn đề chiến lược toàn cầu.

Nhưng có nhiều ý kiến ở chính nước Nga cho rằng dù tình hình có căng thẳng thế nào, dù bày tỏ lập trường cứng rắn đến đâu, nó cũng không thể khiến mối quan hệ Nga - Iran tan vỡ, bởi một kết cục như vậy sẽ không có lợi cho cả hai, đặc biệt là với Nga. Làm xấu đi mối quan hệ với Iran, một cường quốc ở Trung Đông, cũng có nghĩa là vị thế của Nga ở khu vực cũng sẽ bị suy yếu, những đồng minh truyền thống của Nga ở khu vực vì thế cũng sẽ "ngoảnh mặt quay lưng", và hình ảnh nước Nga như một cường quốc thế giới cũng có thể bị xói mòn. Đó là chưa kể tới những thiệt hại kinh tế mà Nga có thể phải gánh chịu nếu quan hệ song phương với Iran gặp trở ngại.

Vì những lý do này, các chuyên gia phân tích chính trị Nga cho rằng những động thái cứng rắn từ của Nga đối với Iran mà dư luận được chứng kiến gần đây, thực chất chỉ "lời nói gió bay".

Minh Minh (Tổng hợp)

 

Đóng góp ý kiến


Làm mới

Lãnh đạo Hội người Việt Nam tỉnh Kharkov lưu ý bà con cộng đồng cẩn trọng trong tình hình phức tạp

 

TranDuaTua21-2-14

Trong bối cảnh tình hình Ucraina có nhiều diễn biến phức tạp, bà con cộng đồng người Việt Nam cần lưu ý cẩn trọng trong khi đi lại, giao tiếp ở nơi công cộng, đặc biệt là tránh đi lại một mình vào ban đêm và tranh luận về chính trị. (Xem bài)

Phát động phong trào quyên góp ủng hộ người từ vùng chiến sự Donbass đến Kharkov lánh nạn

 

Te tynan

Hưởng ứng lời kêu gọi của Hội chữ thập đỏ Kharkov, lãnh đạo Hội người Việt Nam tỉnh Kharkov và Quỹ Nghĩa Tình đã phát động phong trào quyên góp trong cộng đồng để giúp đỡ người lánh nạn từ vùng chiến sự Donbass. (Xem bài)

 

 

Người kinh doanh cần biết!

 

barabasova

Ngày 28/12/2014, Quốc hội Ucraina đã thông qua luật số 77-VIII “Về sửa đổi một số văn bản pháp quy liên quan đến chương trình cải cách chế độ bảo hiểm xã hội bắt buộc và công khai hóa quỹ lương lao động”. Luật bắt đầu có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2015. (Xem bài)

 

Giải đáp thắc mắc của bạn đọc về việc đóng góp bảo hiểm xã hội

 

a2

Theo quy định của luật thuế Ucraina, mọi chủ thể kinh doanh đều có trách nhiệm đóng và quyết toán bảo hiểm xã hội thống nhất. Ở thời điểm hiện tại, mức đóng góp bảo hiểm hàng tháng của người kinh doanh là 422,5 grivna. (Xem bài)